Adwokat Ernest Karkosza ze Szczecina

Zachowek

Zachowek to gwarancja otrzymania przez najbliższą rodzinę zmarłego pewnej części spadku, bez względu na postanowienia zawarte w testamencie.

ZADZWOŃ: +48 661 223 905

ZACHOWEK

Pominięci w testamencie mogą ubiegać się o zachowek

Spadek można otrzymać na dwa sposoby – na mocy ustawy lub testamentu. W pierwszym przypadku to sam prawodawca decyduje w jakiej części majątek zmarłego przypada jego bliskim. Mechanizm ten nie ma natomiast zastosowania wówczas, gdy spadkodawca za swojego życia w ważnym testamencie zdecyduje co i komu przypadnie po jego śmierci. Co prawda może on w pełni rozporządzić w nim tym, co zgromadził za swojego życia, wybierając właściwie dowolnie co i komu przypadnie w udziale. Jednak w sytuacji, gdy spadkodawca w testamencie nie uwzględnił swoich bliskich, zyskują oni możliwość ubiegania się o tzw. zachowek. To z kolei oznacza, że nawet pominięci w testamencie nie tracą szans na otrzymanie pewnej części spadku.

Gwarancja otrzymania części spadku

Mówiąc najprościej zachowek to gwarancja otrzymania przez najbliższą rodzinę zmarłego pewnej części spadku, bez względu na postanowienia zawarte w testamencie. Wysokość tego rodzaju gwarancji uzależniona jest od stopnia relacji rodzinnych łączących daną osobę ze spadkodawcą oraz od ich sytuacji osobistej. Zgodnie z Kodeksem cywilnym zachowek przysługuje zstępnym (a więc np. dzieciom i wnukom), małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy. Jeśli są oni trwale niezdolni do pracy wysokość należnego im zachowku wynosi 2/3 tej części spadku, którą otrzymaliby na mocy ustawy. Warto nadmienić, że zasadę tę stosuje się także wówczas, gdy uprawniony do zachowku jest małoletni, co w praktyce dotyczy jedynie zstępnych spadkodawcy. W każdym innym przypadku wysokość zachowku wynosi połowę wartości części, która przypadłaby uprawnionym w przypadku dziedziczenia ustawowego. Mówiąc inaczej, aby obliczyć wysokość zachowku zstępni, małżonek oraz rodzice muszą najpierw ustalić, jaka część spadku przypada im na mocy ustawy, a dopiero od tej części – w zależności od wskazanych powyżej okoliczności – określić jej 2/3 lub 1/2. Oczywiście obliczenie ułamku spadku, który należałby się uprawnionym do zachowku na mocy ustawy dokonuje się zgodnie z właściwymi przepisami Kodeksu cywilnego. Należy jednocześnie pamiętać, że przy operacji tej uwzględnia się także spadkobierców uznanych za niegodnych dziedziczenia oraz tych, którzy spadek odrzucili. W praktyce na to duże znaczenie, gdyż wielkość udziałów spadkowych należących się poszczególnym spadkobiercom ustawowym jest ściśle uzależniona od ilości osób powołanych do dziedziczenia oraz stopnia ich pokrewieństwa lub powinowactwa ze spadkodawcą.

O zachowek trzeba się postarać

Należy pamiętać, że prawnik w zakresie specjalizacji takiej jak prawo karne ma możliwość reprezentacji klientów także po prawomocnym zakończeniu postępowania, co dotyczy przede wszystkim wnoszenia kasacji od prawomocnego wyroku, złożenia wniosku o odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności, wniosku o umożliwienie przez sąd odbycia kary w systemie dozoru elektronicznego (SDE), wniosku o zmianę sposobu wykonywania kary ograniczenia wolności, wniosku o warunkowy przedterminowe zwolnienie z odbycia reszty kary pozbawienia wolności, wniosku o ułaskawienie skazanego oraz innych wniosków w postępowaniu karnym wykonawczym. W dużej mierze od stopnia profesjonalizmu złożonego pisma w dużym stopniu zależy czy składany do sądu wniosek może okazać się skuteczny.

Pomoc adwokata może okazać się niezbędna przy okazji zastosowania przez Sąd tymczasowego aresztowania na wniosek prokuratora. Wówczas adwokat staje się w praktyce jedyną osobą ze świata zewnętrznego, z którą tymczasowo aresztowany ma jakikolwiek kontakt i która może mu udzielić realnej pomocy. Zlecenie obrony w takiej sytuacji to jedyny znany sposób na to by pomóc sobie lub członkowi rodziny, który znalazł się w tej ciężkiej sytuacji. Korzystanie z proceduralnych uprawnień przez osobę zatrzymaną, jak również tymczasowo aresztowaną może mieć na dalszym etapie sprawy istotne znaczenie dla jej końcowego wyniku, egzekwowanie istniejących uprawnień może być rzeczowo realizowane przez wspierającego prawnika w postaci adwokata lub radcy prawnego.